హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్, గొప్ప ఇస్లామిక్ పండితులకు బోధించిన మహిళా పండితురాలు Hazrat Zaynab bint al-Kamal, The Woman Scholar Who Taught Great Islamic Scholars

 

 

హజ్రత్ జైనాబ్ క్రీ.శ. 1248లో సిరియాలోని డమాస్కస్‌లో జన్మించారు. ఆమె బనూ అల్-మఖ్దిసీ (అల్-మఖ్దిసీ కుటుంబం) అని పిలువబడే అత్యంత గౌరవనీయమైన మరియు విద్యావంతులైన కుటుంబానికి చెందినవారు. హజ్రత్ జైనాబ్ తండ్రి, అహ్మద్ బిన్ అబ్దుల్ రహీమ్ అల్-మఖ్దిసీ, అల్-కమాల్ అని కూడా పిలువబడేవారు, అల్-కమాల్ స్వయంగా డమాస్కస్‌లో ఒక ప్రముఖ పండితుడు.

హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ కుటుంబం వారి ధార్మిక భక్తి, పాండిత్యం మరియు హదీసుల పరిరక్షణకు చేసిన కృషికి గాను షామ్ (లెవంత్) ప్రాంతమంతటా ప్రసిద్ధి చెందింది. అటువంటి వాతావరణంలో జన్మించడం వల్ల, హజ్రత్ జైనాబ్‌కు చిన్నతనం నుండే పుస్తకాలు మరియు పండితుల మధ్య పెరిగే అవకాశం లభించింది.

హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ యొక్క అధికారిక విద్య ఆమెకు ఒకటి లేదా రెండు సంవత్సరాల వయస్సు ఉన్నప్పుడే ప్రారంభమైంది. డమాస్కస్‌కు చెందిన గొప్ప మహిళా పండితురాలు, హబీబా బింత్ అబీ ఉమర్, జ్ఞానాన్ని ప్రసారం చేయడానికి ఆమెకు మొదటి అధికారిక అనుమతిని (ఇజాజా) మంజూరు చేశారు. హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్‌కు కేవలం ఆరు సంవత్సరాల వయస్సు వచ్చేసరికే, హజ్రత్ జైనాబ్ పేరు ఇస్లామీయ ప్రపంచంలోని ప్రధాన విద్యా కేంద్రాలకు చేరింది.

 హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ ఒక విశిష్ట హదీస్ పండితురాలు. హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ తీవ్రమైన దృష్టి లోపం ఉన్నప్పటికీ, అసాధారణమైన జ్ఞాపకశక్తి మరియు వినికిడి నైపుణ్యాలను పెంపొందించుకున్నారు.

హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్, మువత్తా ఇమామ్ మాలిక్, ము'జమ్ అల్-తబరానీ మరియు వివిధ ముస్నద్ రచనలతో సహా ప్రసిద్ధ హదీస్ సంకలనాలను అధ్యయనం చేసి, వాటిపై గొప్ప పాండిత్యాన్ని సంపాదించారు. హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ జ్ఞాన ప్రసారంలో అత్యంత ముఖ్యమైన మరియు ప్రామాణికమైన సజీవ వారసులలో ఒకరిగా మారారు.

హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ లెవంత్ ప్రాంతంలో ప్రముఖ హదీస్ పండితురాలిగా ఎదిగారు, తన కాలంలోని అత్యంత గౌరవనీయమైన ఉపాధ్యాయులలో ఒకరిగా నిలిచారు. క్రమంగా, హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ మొత్తం లెవంత్ (షామ్ ప్రాంతం) అంతటా జ్ఞాన ప్రసారంలో అత్యంత ముఖ్యమైన మరియు ప్రామాణికమైన సజీవ వారధులలో ఒకరిగా మారారు.

 సుమారు 60-70 సంవత్సరాల సుదీర్ఘ కాలంలో, హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ వేలాది మంది విద్యార్థులకు బోధించారు. ఆమె శిష్యుల జాబితా చాలా విస్తృతమైనది.

హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ ప్రఖ్యాత పురుష పండితులు అల్-ధహబీ మరియు అల్-సుబ్కీ తో సహా వేలాది మంది విద్యార్థులకు బోధించారు మరియు ఇస్లామిక్ జ్ఞానం మరియు ప్రసారానికి సంబంధించిన అమూల్యమైన పరంపరను పరిరక్షించారు.

హజ్రత్ జైనాబ్ అత్యంత ప్రసిద్ధ విద్యార్థులలో ఒకరు ఇమామ్ అల్-ధహబీ.షమ్స్ అల్-దిన్ అల్-ధహబీ ఇస్లామిక్ చరిత్రలో గొప్ప చరిత్రకారులలో మరియు హదీస్ విమర్శకులలో ఒకరిగా పరిగణించబడతారు. హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ యొక్క మరో ప్రసిద్ధ విద్యార్థి తఖీ అల్-దీన్ అల్-సుబ్కీ, ఈయన డమాస్కస్ ప్రధాన న్యాయమూర్తి మరియు ఒక విశిష్ట న్యాయశాస్త్రవేత్త.

"అల్-కమల్ అహ్మద్ బిన్ అబ్దుల్ రహీమ్ అల్-మఖ్దిసీ కుమార్తె, అయిన షేఖా (మహిళా ఉపాధ్యాయురాలు) జైనాబ్ సమకాలిన ప్రపంచప్రఖ్యాత యాత్రికుడు అయిన మొరాకో యాత్రికుడు ఇబ్న్ బటూటా చే విశేషంగా ప్రశoసించ బడినారు.

13వ శతాబ్దం లో డమాస్కస్ ఆ కాలంలోని అతిపెద్ద వాణిజ్య మరియు సాంస్కృతిక కేంద్రాలలో ఒకటి. ఇబ్న్ బటూటా 'రిహ్లా' అనే తన యాత్ర గ్రంథంలో, డమాస్కస్ నగరంలోని అత్యంత ప్రఖ్యాత పురుష పండితులు తమ పుస్తకాలు మరియు పాండిత్య రచనలను ధృవీకరించుకోవడానికి జైనాబ్ అనే ఒక వృద్ధురాలి ముందు వరుసలో కూర్చునేవారు అని వ్రాసినాడు.

హజ్రత్ జైనాబ్ విద్యా సమావేశాలు డమాస్కస్‌లో అత్యంత రద్దీగా మరియు గౌరవప్రదంగా జరిగే పండిత సమావేశాలలో ఒకటిగా ఉండేవి.హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ డమాస్కస్‌లోని చారిత్రాత్మక ఉమయ్యద్ మసీదు మరియు మదరసా అల్-దియాయియ్యాలో క్రమం తప్పకుండా తరగతులు నిర్వహించడం ప్రారంభించారు.

మధ్యయుగ ఇస్లామిక్ ప్రపంచంలో హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్ యొక్క ప్రసిద్ధ శిష్యుల స్థాయి అత్యంత ఉన్నతమైనది. ఈ విశిష్ట వ్యక్తులు ఒక మహిళను (హజ్రత్ జైనబ్) తమ గురువుగా అంగీకరించడం మరియు ఆమె నుండి ధృవీకరణ పత్రాలను (సర్టిఫికెట్లను) పొందడం, మామ్లూక్ కాలపు మేధో సమాజంలో జ్ఞానానికి లింగభేదం కంటే ఎక్కువ ప్రాముఖ్యత ఉండేదని నిరూపిస్తోంది.

హజ్రత్ జైనాబ్ వయస్సు 70, 80 ఏళ్లు దాటిన తర్వాత కూడా, సుదూర ప్రాంతాల నుండి విద్యార్థులు డమాస్కస్‌కు ప్రయాణించేవారు. కొన్నిసార్లు నెలల తరబడి ప్రయాణం చేసి మరీ, ఆమె వద్ద హదీసులను వినడానికి మరియు ఆమె జారీ చేసే అరుదైన ధృవీకరణ పత్రాలను (ఇజాజాలను) పొందడానికి వచ్చేవారు.

ఇబ్న్ బట్టూటా ప్రకారం హజ్రత్ జైనాబ్ బింత్ అల్-కమాల్‌ ఆసాధారణ జ్ఞాపకశక్తి గల మహిళ మరియు ఆమె అలసిపోకుండా గంటల తరబడి విద్యార్థులకు బోధించగలరని పేర్కొన్నాడు.  

హజ్రత్ జైనబ్ బింత్ అల్-కమల్ వేలాది మంది విద్యార్ధులకు హదీసు విద్య ను  బోధించి, క్రీ.శ. 1339లో 94 సంవత్సరాల వయస్సులో మరణించారు.

డమాస్కస్‌లో జరిగిన హజ్రత్ జైనబ్ బింత్ అల్-కమల్ అంత్యక్రియలకు ఆ నగరానికి చెందిన ప్రముఖ న్యాయమూర్తులు, చరిత్రకారులు, వేలాది మంది విద్యార్థులు మరియు సాధారణ ప్రజలు హాజరయ్యారు. ఆమె తన పూర్వీకుల నగరమైన డమాస్కస్‌లోనే, పూర్తి అధికారిక మరియు మతపరమైన గౌరవాలతో సమాధి చేయబడ్డారు.

హజ్రత్ జైనబ్ బింత్ అల్-కమల్ వద్ద ఇస్లామిక్ ప్రపంచంలోని అత్యంత ప్రాచీన మరియు గొప్ప పండితులు జారీ చేసిన అరుదైన ధృవీకరణ పత్రాల భారీ సేకరణ ఉండేది. ఆ కాలపు చరిత్రకారులు ఆమె మరణాన్ని "లెవంత్ (Levant) ప్రాంతంలో ఉన్నత స్థాయి హదీసు బోధనా పరంపరలో ఒక గొప్ప శకానికి ముగింపు"గా పేర్కొన్నారు; ఎందుకంటే, అప్పటి పండిత తరానికి చెందిన వ్యక్తులలో ఆమె చివరి వారధిగా నిలిచారు.…