
చాలా మంది "రష్యాలోని
ముస్లింలు" అని విన్నప్పుడు, ఇస్లాం రష్యా లో ఆధునిక వలసల ద్వారా వచ్చిందని భావించవచ్చు.కానీ ఆ భావన రష్యా
లో వెయ్యి సంవత్సరాలకు పైగా ఉన్న ముస్లిం చరిత్రను విస్మరిస్తుంది.
ఆధునిక రష్యా సరిహద్దుల్లో
నివసిస్తున్న అనేక జాతుల ప్రజలలో ఇస్లామిక్ మూలాలు ఉన్నాయి మాస్కో లో ముస్లిముల గురించి మొట్టమొదటిగా తెలిసిన లిఖితపూర్వక
ప్రస్తావన 1147 నాటిది.
చారిత్రక గ్రంథాలలో క్రీ.శ. 1147లో మాస్కో లో ఇస్లాం మొట్టమొదటిసారిగా
నమోదైన ప్రస్తావన కలదు కాని దానికి రెండు
శతాబ్దాలకు పైగా ముందుగానే రష్యా లో
ఇస్లాం ఉంది..
Ø వోల్గాలో ఇస్లాం క్రీ.శ. 922 Islam on the Volga 922 CE
క్రీ.శ. 922లో, ప్రస్తుత రష్యాలోని వోల్గా మరియు కామా నదుల చుట్టూ ఉన్న మధ్యయుగ రాజ్యమైన
వోల్గా బల్గేరియా పాలకులు అధికారికంగా ఇస్లాంను స్వీకరించారు.ఈ సంఘటన వోల్గా
ప్రాంతానికి మరియు ముస్లిం ప్రపంచానికి మధ్య సంబంధాలను బలపరిచింది మరియు శతాబ్దాల
పాటు ఆ ప్రాంతాన్ని ప్రభావితం చేసే ఇస్లామిక్ విజ్ఞానం, మత సంస్థలు మరియు సంస్కృతి యొక్క సంప్రదాయాన్ని
స్థాపించడంలో సహాయపడింది.
ముస్లిములు రష్యాలో స్థిరపడిన
ఆధునిక వలసదారుల సంఘం కాదు.
1,100 సంవత్సరాల క్రితం, ప్రస్తుతం రష్యన్ ఫెడరేషన్లో భాగంగా ఉన్న
భూభాగాలలో అభివృద్ధి చెందిన ఒక ముస్లిం నాగరికత.
వోల్గా బల్గేరియా 922లో అధికారికంగా ఇస్లాంను స్వీకరించింది. స్పష్టంగా చెప్పాలంటే, 1147కి ముందే మాస్కో ప్రాంతంలో ముస్లిముల నివాసాలు ఉండేవి. కానీ, లిఖిత చరిత్ర ప్రకారం, మనకు లభించిన చారిత్రక గ్రంథాలలో మాస్కో లో
ముస్లిముల ప్రస్థావన మొట్టమొదటిసారిగా కనిపించడానికి రెండు శతాబ్దాల కంటే ముందే(
సుమారుగా 225 సంవత్సరాల ముందే)వోల్గా బల్గేరియాలో ఇస్లాం అధికారికంగా స్థాపించబడింది.
టాటార్లు The Tatars
రష్యా యొక్క చారిత్రక ముస్లిం
జనాభాతో అత్యంత సన్నిహిత సంబంధం ఉన్న ప్రజలలో టాటార్లు కూడా ఉన్నారు. 13వ శతాబ్దంలో వోల్గా బల్గేరియా మంగోలుల పాలనలోకి
వచ్చిన తర్వాత, ఆ ప్రాంతం గోల్డెన్ హోర్డ్ Golden Horde తో అనుసంధానమై ఒక ముఖ్యమైన ముస్లిం శక్తిగా మారింది.
గోల్డెన్ హోర్డ్ విచ్ఛిన్నమైన
తరువాత, 15వ శతాబ్దంలో కజాన్ ఖానెట్
ఉద్భవించింది. కజాన్ ఖానెట్ రాజధాని అయిన
కజాన్, వోల్గా ప్రాంతంలో ఒక ముఖ్యమైన
రాజకీయ, వాణిజ్య మరియు సాంస్కృతిక
కేంద్రంగా మారింది.
1552లో, ఇవాన్ ది టెర్రిబుల్ అని పిలువబడే ఇవాన్ IV, కజాన్ను జయించి, కజాన్ ఖానెట్ ను విస్తరిస్తున్న రష్యన్ రాజ్యం కిందకు తీసుకువచ్చాడు.
కానీ రాజకీయ విజయం ఇస్లాంను
తుడిచిపెట్టలేదు.ఎన్నో భారీ రాజకీయ మార్పుల మధ్య కూడా టాటార్ ముస్లింలు తమ
విశ్వాసాన్ని, భాషను, పాండిత్యాన్ని మరియు సాంస్కృతిక సంప్రదాయాలను
కాపాడుకుంటూ వచ్చారు. తరతరాలుగా టాటార్ సాంస్కృతిక మరియు మేధో జీవితంలో మసీదులు, మదర్సాలు, పండితులు, రచయితలు మరియు మత సంస్థలు
ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించాయి.
Ø బాష్కిర్లు The Bashkirs
చారిత్రాత్మకంగా ముస్లిం
టర్కిక్ ప్రజలైన బాష్కిర్లు, దక్షిణ యురల్ పర్వతాల చుట్టుపక్కల ప్రాంతానికి చెందిన స్థానిక
ప్రజలు.శతాబ్దాలుగా బాష్కిర్ సమాజాలలో ఇస్లాం క్రమంగా వ్యాపించి, వారి సంస్కృతి మరియు గుర్తింపులో లోతుగా
పాతుకుపోయింది.
నేడు, పొరుగున ఉన్న టాటార్స్తాన్ లాగే, బాష్కోర్టోస్టాన్ కూడా రష్యాలోని ముస్లిం
జీవనానికి సంబంధించిన ప్రధాన చారిత్రక కేంద్రాలలో ఒకటిగా నిలిచి ఉంది.ఈ సమాజాలు
ముఖ్యమైనవి, ఎందుకంటే యూరోపియన్ లేదా
రష్యన్ భూభాగంలోని ముస్లింలు తప్పనిసరిగా వలస వచ్చినవారే అనే భావనను ఇవి సవాలు
చేస్తాయి. వారి కుటుంబాలు శతాబ్దాలుగా అక్కడే నివసిస్తున్నాయి.
Ø రష్యాలో ఒక ముస్లిం కేంద్రం కజాన్ Kazan A
Muslim Center Inside Russia
నేడు, టాటార్స్తాన్ రాజధాని అయిన కజాన్, రష్యా యొక్క అత్యంత గుర్తింపు పొందిన ముస్లిం
సాంస్కృతిక కేంద్రాలలో ఒకటిగా నిలిచింది.
చారిత్రాత్మక కజాన్
క్రెమ్లిన్ లోపల ఉన్న అద్భుతమైన ఖోల్ షరీఫ్ మసీదు Qol Sharif Mosque, బహుశా దీనికి అత్యంత ప్రసిద్ధ చిహ్నం. కజాన్ యొక్క ఇస్లామిక్
వారసత్వం ఈ ఒక ఆధునిక చిహ్నానికి మించి విస్తరించి ఉంది.
రష్యన్ సామ్రాజ్యంలోని
ముస్లింలలో, కజాన్ ముస్లిం విద్య, ప్రచురణ మరియు మతపరమైన ఆలోచనలకు కేంద్రంగా
ప్రత్యేక ప్రాముఖ్యతను సంతరించుకుంది. కజాన్ గాఢంగా పాతుకుపోయిన ఇస్లామిక్
గుర్తింపును కలిగి ఉంది.
Ø ఉత్తర కాకసస్లో ఇస్లాంIslam in the North Caucasus
రష్యా యొక్క ముస్లిం చరిత్ర
వోల్గాకు చాలా దూరంగా విస్తరించి ఉంది.
ప్రస్తుతం దాగెస్తాన్, చెచెన్యా మరియు ఇంగూషేటియా Ingushetiaగా ఉన్న ప్రాంతాలతో సహా ఉత్తర కాకసస్లో కూడా ఇస్లాంకు శతాబ్దాల నాటి
మూలాలు ఉన్నాయి.
ప్రస్తుత దాగెస్తాన్లోని
కాస్పియన్ తీరంలో ఉన్న డెర్బెంట్ Derbent, దీనికి తొలి ప్రవేశ ద్వారాలలో ఒకటి.ఇస్లాం
విస్తరణ తొలి శతాబ్దాలలో ముస్లిం ప్రభావం డెర్బెంట్ Derbent ప్రాంతానికి చేరింది, మరియు కాలక్రమేణా వివిధ కాకసస్ ప్రజలలో ఇస్లాం వ్యాపించింది.
తరువాతి శతాబ్దాల నాటికి, ఇస్లామిక్ పాండిత్యం, మత సంస్థలు మరియు సూఫీ సంప్రదాయాలు అనేక ఉత్తర
కాకసస్ సమాజాలలో లోతుగా పాతుకుపోయాయి.19వ శతాబ్దంలో రష్యా కాకసస్ను జయించిన సమయంలో, మతం కూడా ప్రతిఘటనతో పెనవేసుకుపోయింది.
దాగెస్తాన్కు చెందిన ముస్లిం
నాయకుడైన ఇమామ్ షమిల్ అత్యంత ప్రసిద్ధ వ్యక్తులలో ఒకరు. ఇమామ్ షమిల్ దాగెస్తాన్
మరియు చెచెన్యా సమాజాలలో రష్యా సామ్రాజ్య విస్తరణకు వ్యతిరేకంగా సుదీర్ఘ
ప్రతిఘటనకు నాయకత్వం వహించారు.
ఇస్లాం రష్యా లో ఆధునిక
వలసలతో ప్రారంభం కాలేదు. ఇస్లాం అప్పటికే శతాబ్దాలుగా స్థానిక సమాజంలో ఒక భాగంగా
ఉంది.ఇస్లాం రష్యా దేశీయ చరిత్రలో ఒక భాగం
రష్యన్ ముస్లింలను కేవలం వలస వచ్చిన జనాభాగా
పరిగణించడం రష్యా యొక్క అత్యంత వక్రీకరించిన చిత్రాన్ని ఇస్తుంది.
టాటార్లు,బాష్కిర్లు,చెచెన్లు,ఇంగుష్లు, దాగెస్తానీ
ప్రజలు, వీరి ముస్లిం చరిత్రలు, చివరికి
రష్యన్ రాజ్యంలో భాగమైన భూభాగాలలో తరతరాలుగా అభివృద్ధి చెందాయి.వారి ఇస్లామిక్
గుర్తింపు 20వ లేదా 21వ శతాబ్దంలో అకస్మాత్తుగా ఆవిర్భవించినది కాదు.వారి మసీదులు, పండితులు, సంప్రదాయాలు మరియు సమాజాలు యూరేషియా
యొక్క చారిత్రక భూభాగంలో భాగమే.
922 — వోల్గా బల్గేరియా అధికారికంగా ఇస్లాంను స్వీకరించింది.
1147 — మాస్కో, ముస్లిముల గురించి మొట్టమొదటిసారిగా లిఖితపూర్వకంగా
ప్రస్తావించబడింది.
ఈ రెండింటి మధ్య రెండు శతాబ్దాలకు పైగా అంతరం
ఉంది.
కాబట్టి రష్యాలోని ఇస్లాంను ఎవరైనా కొత్తదిగా, విదేశీదిగా లేదా కేవలం ఆధునిక వలసల
ఫలితంగా వచ్చినదిగా వర్ణించినప్పుడు, వారు
వెయ్యి సంవత్సరాలకు పైగా ఉన్న చరిత్రను విస్మరిస్తున్నట్లే.
ప్రస్తుతం రష్యాగా ఉన్న భూభాగాలలో ఇస్లాం 1,000 సంవత్సరాలకు పైగా ఉనికిలో
ఉంది.లక్షలాది మంది రష్యన్ ముస్లింలకు, ఇస్లాం
ఇటీవల వచ్చినది కాదు.
అది వారి పూర్వీకుల చరిత్రలో ఒక భాగం.