సంస్కృతం మరియు మొఘల్ రాజ్యాల మధ్య విస్మరించబడిన సంబంధాలు The Forgotten Links Between Sanskrit and the Mughal State

 

 

మొఘల్ పాలన సాగిన శతాబ్దాలు ముఖ్యంగా అక్బర్ ఆస్థానం సంస్కృత విద్యా కేంద్రాలకు, చురుకైన మేధోపరమైన కార్యకలాపాలకు మరియు పర్షియన్, సంస్కృత ప్రపంచాల మధ్య శక్తివంతమైన పరస్పర మార్పిడికి వేదికగా నిలిచింది..

మొఘల్ అధికారం ఉచ్ఛస్థితిలో ఉన్న 16-17వ శతాబ్దాలలో, సమాజంలో సంస్కృత భాష మరియు హిందూ తత్వశాస్త్రం బాగా వికసించాయి,

మొఘల్ ఆస్థానం లో  సంస్కృతం మరియు పర్షియన్ భాషలకు ఆదరణ లబించినది. భారతీయ సంస్కృతి, తత్వశాస్త్రంపై అవగాహన మరియు సంస్కృత పండితులకు ఆదరణ కూడా లభించినది. 1190ల నుండి 1720ల వరకు సాగిన సుదీర్ఘ 'ముస్లిం' పాలనలో  సంస్కృత పండితులు ఆదరించబడినారు.  ఆ కాలంలో మేధోపరమైన జీవితంలో వివిధ కోణాల ద్వారా నూతన ఆవిష్కరణలు మరియు ప్రయోగాలు రూపుదిద్దుకున్నాయి.

సంస్కృత భాష, సంస్కృతి మరియు దానికి సంబంధించిన తాత్విక విద్యాసంప్రదాయాలు గౌరవించబడినవి. మొఘల్ చక్రవర్తులు మరియు ఉన్నత వర్గాలు సంస్కృత పండితులకు విస్తృతమైన పోషణ అందించినారు.

అక్బర్ చక్రవర్తి చే ఆదరించబడి  పోషణ పొందిన వారిలో  36 మంది ప్రముఖ బ్రాహ్మణ మరియు 17 మంది జైన సంస్కృత పండితులు కలరు.  వారిలో అక్బర్ చక్రవర్తి పోషణ పొందిన ఏడుగురు ముస్లిం సంస్కృత పండితులు కూడా ఉన్నారు. బ్రాహ్మణ పండితులలో, చాలామంది హిందూ తత్వశాస్త్రం మరియు వేదాంతంలో నిపుణులు.

మిథిలా పండితుల సమూహంలో అత్యంత ప్రసిద్ధుడు మహామహోపాధ్యాయ పండిట్ మహేష్ ఠక్కూర్ పాండిత్యానికి ఎంతగానో ముగ్ధుడైన అక్బర్, బీహార్‌లోని హాజీపూర్ నుండి తిర్హుత్ సర్కార్ (ప్రభుత్వం) అనే పరిపాలనా విభాగాన్ని వేరు చేసి, దానికి అధిపతిగా పన్ను వసూలు చేసే హక్కులను మహేష్ ఠక్కూర్‌కు అప్పగించారు. తదనంతరం ఇదే దర్భంగా సంస్థానానికి కేంద్రంగా మారింది.

16వ శతాబ్దం చివరలో, అక్బర్ 'రామాయణం' యొక్క పర్షియన్ అనువాదాన్ని చేయించారు. అక్బర్ ఆధ్వర్యంలో పర్షియన్ భాషలోకి అనువదించబడిన సంస్కృత గ్రంథాల సుదీర్ఘ జాబితా కలదు. ఇందులో వాల్మీకి రామాయణం, మహాభారతం, గీత, శ్రీమద్భాగవత మహాపురాణం, యోగ వాసిష్ఠం, అధర్వ వేదం, రాజతరంగిణి వంటి గ్రంథాలు ఉన్నాయి; అనేక పర్షియన్ గ్రంథాలు కూడా సంస్కృతంలోకి అనువదించబడ్డాయి. వీటిలో అబుల్ ఫజల్ యొక్క అక్బర్ నామా కూడా కలదు..

 

 

 

ఫాతిమా షేక్: బాలికల విద్య కోసం సమాజంతో పోరాడిన ముస్లిం మహిళ फातिमा शेख: वो मुस्लिम महिला जिसने लड़कियों की शिक्षा के लिए समाज से टक्कर ली

 

19వ శతాబ్దపు భారతదేశంలో, బాలికల విద్య పట్ల సమాజంలో తీవ్ర వ్యతిరేకత ఉన్నప్పుడు, ఒక ముస్లిం మహిళ ఫాతిమా షేక్ బాలికా విద్యను తన జీవిత లక్ష్యంగా చేసుకున్నారు.

ఫాతిమా షేక్‌ను భారతదేశపు మొట్టమొదటి ముస్లిం మహిళా ఉపాధ్యాయులలో ఒకరిగా, అలాగే మొట్టమొదటి ముస్లిం మహిళా విద్యావేత్తగా పరిగణిస్తారు. ఫాతిమా షేక్‌ సాంఘిక సంస్కర్తలైన జ్యోతిరావు ఫూలే మరియు సావిత్రిబాయి ఫూలేలతో కలిసి, అణగారిన వర్గాల బాలికలకు మరియు పిల్లలకు విద్యను అందించడంలో కీలక పాత్ర పోషించారు.

జ్యోతిరావు ఫూలే మరియు సావిత్రిబాయి ఫూలే తమ విద్యా కార్యక్రమాలకు వ్యతిరేకతను ఎదుర్కొన్నప్పుడు, ఫాతిమా షేక్ మరియు ఆమె సోదరుడు ఉస్మాన్ షేక్ వారికి తమ ఇంట్లో ఆశ్రయం కల్పించారు. ఆ ఇంటి నుండే వారు బాలికల విద్య కోసం ఒక పాఠశాలను నడపడం ప్రారంభించారు.

ఫాతిమా షేక్ సావిత్రిబాయి ఫూలే వద్ద ఉపాధ్యాయ శిక్షణ కూడా పొందారు. ఆ తర్వాత, వారు బాలికలకు బోధించారు మరియు ఇంటింటికీ వెళ్లి, తమ కుమార్తెలను పాఠశాలకు పంపమని తల్లిదండ్రులను ఒప్పించారు.

జ్యోతిరావు ఫూలే స్థాపించిన  పాఠశాలలు కేవలం చదవడం, రాయడం మాత్రమే కాకుండా, చరిత్ర, భూగోళశాస్త్రం, గణితం, ఇతర ఆధునిక విషయాలను కూడా బోధించాయి. ఈ పాఠశాలలు దళిత, ముస్లిం, ఇతర అణగారిన వర్గాల పిల్లలకు కూడా విద్యావకాశాలను కల్పించాయి.

ఫాతిమా షేక్ యొక్క అత్యంత ముఖ్యమైన లక్షణం ఏమిటంటే, ఆమె తన కాలంలోని సామాజిక కట్టుబాట్లకు వెనకడుగు వేయకుండా, విద్యను తన మార్గంగా ఎంచుకున్నారు. సావిత్రిబాయి ఫూలేతో ఫాతిమా షేక్‌ స్నేహం, ఉమ్మడి ప్రయత్నాలు భారతీయ మహిళా విద్యకు, సామాజిక సమానత్వానికి ఒక ముఖ్యమైన ఉదాహరణగా నిలిచాయి 

చాలా కాలం పాటు, చరిత్ర పుటలలో ఫాతిమా షేక్ పేరు అరుదుగా కనిపించేది, కానీ తరువాతి సంవత్సరాలలో, ఫాతిమా షేక్‌ చేసిన సేవలకు ప్రాముఖ్యత లభించింది. 2014లో మహారాష్ట్ర ఉర్దూ పాఠ్యపుస్తకాలలో ఫాతిమా షేక్‌ గురించి ఒక సంక్షిప్త పరిచయం చేర్చబడింది, మరియు 2022లో ఆంధ్రప్రదేశ్ పాఠ్యపుస్తకాలలో కూడా ఫాతిమా షేక్‌ ప్రస్తావించబడ్డారు. జనవరి 9, 2022న, గూగుల్ కూడా ఒక డూడుల్‌తో ఫాతిమా షేక్‌ను స్మరించుకుంది.

ఒక ముఖ్యమైన విషయం: జనవరి 9, 1831ని చాలా కాలంగా ఆమె పుట్టిన తేదీగా ఉపయోగిస్తున్నారు, కానీ ఈ తేదీకి కచ్చితమైన చారిత్రక నిర్ధారణ లేదని పరిశోధకులు అంటున్నారు. అందువల్ల, దీనిని ఖచ్చితమైన పుట్టిన తేదీ అనడం కంటే, ప్రచారంలో ఉన్న/నమ్మకంలో ఉన్న తేదీ అని పిలవడం మరింత సరైనది 

గమనిక: ఫాతిమా షేక్ జీవితానికి సంబంధించిన చారిత్రక ఆధారాలు చాలా పరిమితంగా ఉన్నాయి. అందువల్ల, ఫాతిమా షేక్‌ గురించిన ప్రచార సమాచారాన్ని జాగ్రత్తగా అందించాలి.

ప్రకృతి వైపరీత్య భాధితుల పట్ల ముస్లింల బాధ్యత Muslims have a responsibility towards climate refugees

 

 

ప్రజలు 'శరణార్థి' అనే పదం విన్నప్పుడు, తరచుగా యుద్ధం, హింస లేదా రాజకీయ హింస నుండి తప్పించుకుంటున్న వారిని ఊహించుకుంటారు. కానీ, పెరుగుతున్న సముద్ర మట్టాలు, దీర్ఘకాలిక కరువులు, వినాశకరమైన వరదలు, తీవ్రమైన వేడి, మరియు కనుమరుగవుతున్న జీవనోపాధి మార్గాలు, తరతరాలుగా వారి పూర్వీకులు నివసించిన ప్రదేశాలను విడిచిపెట్టి వెళ్ళేవాళ్ళ పట్ల కూడా విశ్వాసులకు బాద్యత ఉంది.  

భూమి అల్లాహ్ నుండి వచ్చిన 'అమానహ్' (అల్లాహ్ అనుగ్రహం) అని ఖురాన్ మానవులకు పదేపదే గుర్తు చేస్తుంది. మనం దానికి సంపూర్ణ యజమానులం కాదు. అల్లాహ్ ఇలా అంటున్నాడు: "భూమిపై మిమ్మల్ని వారసులుగా చేసింది ఆయనే."— ఖురాన్ 6:165

భూమికి వారసుడిగా లేదా సంరక్షకుడిగా ఉండటం బాధ్యతతో కూడుకున్నది. పర్యావరణ విధ్వంస పర్యవసానాలు న్యాయం, కరుణ మరియు మానవ గౌరవానికి సంబంధించిన ప్రశ్నలుగా మారతాయి.

ఖురాన్ భూమిపై అవినీతిని మరియు విధ్వంసాన్ని తీవ్రంగా ఖండిస్తుంది: “భూమి సంస్కరించబడిన తరువాత దానిపై అవినీతిని కలిగించకండి.” — ఖురాన్ 7:56

ఇస్లాం ప్రకారం మానవులు హాని కలిగించకుండా ఉండాలి మరియు తమకు అప్పగించబడిన వాటిని రక్షించుకోవాలి.

వాతావరణ మార్పుల వలన తమ ఇళ్లను వదిలి వెళ్ళవలసి వచ్చిన వారిని స్వాగతించే సుదీర్ఘ సంప్రదాయం ఇస్లాంలో ఉంది. ఖురాన్ మదీనాలోని అన్సార్‌ల ఉదారతను ప్రశంసిస్తుంది: “వారు లేమిలో ఉన్నప్పటికీ, తమకంటే ఇతరులకు ప్రాధాన్యత ఇస్తారు.” — ఖురాన్ 59:9.

అన్సార్లు కొత్తగా వచ్చినవారిని కేవలం ఆహారం, ఇళ్లు, ఉద్యోగాలు లేదా వనరుల కోసం పోటీపడే బయటి వ్యక్తులుగా చూడలేదు. వారు వారిని అవసరంలో ఉన్న మానవులుగా చూశారు.

న్యాయం కోసం నిలబడాలని ఖురాన్ విశ్వాసులను ఆజ్ఞాపిస్తుంది: “నిశ్చయంగా, అల్లాహ్ న్యాయాన్ని మరియు సత్ప్రవర్తనను ఆజ్ఞాపిస్తాడు.” — ఖురాన్ 16:90

వాతావరణ పిడితులకు సమాజాలు, స్వచ్ఛంద సంస్థలు, మసీదులు మరియు సాధారణ ముస్లింలు ఆహారం, దుస్తులు దానం చేయడం, అత్యవసర ఆశ్రయాలకు మద్దతు ఇవ్వడం, పిల్లలు తమ విద్యను కొనసాగించడానికి సహాయపడటం, ఉపాధి అవకాశాలు కల్పించడం, అవగాహన కల్పించడం ద్వారా తమ వంతు సహకారం అందించగలరు:,

ఇస్లాంలో ఆతిథ్యం అంటే కేవలం అతిథులకు భోజనం పెట్టడం మాత్రమే కాదు. అది వారిలోని మానవత్వాన్ని గుర్తించడం.

ఖురాన్ ఇలా చెబుతోంది: “మరియు మేము ఆదం సంతతిని నిశ్చయంగా గౌరవించాము.” — ఖురాన్ 17:70

ఇస్లాం మనల్ని కరుణ, న్యాయం, బాధ్యత మరియు ఆతిథ్యం వైపు నడిపిస్తుంది. ముస్లింలు  స్థానభ్రంశం చెందిన వారికి సహాయం చేయడం కాకుండా, మనమందరం పంచుకునే ఈ భూమికి మరింత మంచి సంరక్షకులుగా మారడంలో కూడా మార్గనిర్దేశం చేయగలరు..

అబ్బాసిద్ ఖలీఫా రాజ్యంలో అత్యున్నత న్యాయ పదవిని అధిరోహించిన మహిళ: థుమల్ అల్-కహ్రామాన్ Dhumal Al-Qahraman, The Woman Who Rose to the Highest Judicial Position in the Abbasid Caliphate

 

థుమల్ అల్-కహ్రామాన్ ఒక సాధారణ రాజభవన ఉద్యోగి స్థాయి నుండి బాగ్దాద్‌లోని 'మజాలిమ్' న్యాయస్థానానికి (అన్యాయాలకు వ్యతిరేకంగా ఫిర్యాదులను స్వీకరించే ప్రత్యేక న్యాయస్థానం) ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా ఎదిగారు. ఖలీఫా తల్లి రాజమాత షఘాబ్,  థుమల్ ను ఈ పదవిలో నియమించారు. థుమల్ తన అసాధారణ న్యాయ పరిజ్ఞానం, నిష్పాక్షికత మరియు పరిపాలనా సామర్థ్యాలను నిరూపించుకుని, మధ్యయుగ ఇస్లామిక్ చరిత్రలో మహిళల న్యాయాధికారానికి ప్రతీకగా నిలిచారు.

క్రీ.శ. 918లో, అబ్బాసిద్ ఖలీఫా తల్లి రాజమాత షఘాబ్, థుమల్ అల్- ఖహ్రామాన్‌ను,  మజాలిమ్ న్యాయస్థానానికి ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా నియమించినది.

థుమల్,  అబూ అల్-హసన్‌తో సహా బాగ్దాద్‌లోని అత్యంత ప్రసిద్ధ, గౌరవనీయ న్యాయ పండితులను తనతో పాటు కోర్టులో కూర్చోవడానికి ఆహ్వానించింది. థుమల్ తన వృత్తి జీవితాన్ని అబ్బాసిద్ ఖలీఫా రాజ్యంలోని అంతఃపురం అని పిలువబడే రాజభవనంలో ఒక సాధారణ ఉద్యోగిగా ప్రారంభించింది. ఆ కాలంలో, అంతఃపురం రాజకీయ, దౌత్య కార్యకలాపాలకు ఒక ప్రధాన కేంద్రంగా ఉండేది. థుమల్‌ సామర్థ్యాలను గుర్తించి, ఖహ్రామానా పదవికి పదోన్నతి లభించింది. అబ్బాసిద్ సామ్రాజ్యంలో, ఖహ్రామానా పదవి అత్యంత శక్తివంతమైనదిగా, ప్రభావవంతమైనదిగా పరిగణించబడింది.

ఖహ్రామానా పదవిలో ఉన్నప్పుడు, థుమాల్ సామ్రాజ్యం యొక్క ఆర్థిక వ్యవహారాలు, రహస్య సమాచారం మరియు రాజకీయ పొత్తుల గురించి లోతైన అవగాహనను సంపాదించింది.క్రమంగా, థుమాల్ ఖలీఫా తల్లి అయిన షఘాబ్‌కు అత్యంత విశ్వసనీయమైన వ్యక్తిగత ప్రతినిధిగా మరియు సహాయకురాలిగా మారింది.రాజ్య పరిపాలనకు సంబంధించిన ప్రతి ప్రధాన నిర్ణయంపై రాజమాత షఘాబ్, థుమాల్‌ను సంప్రదించేది.

క్రీ.శ. 918 నాటికి, బాగ్దాద్ పరిపాలనా మరియు న్యాయ వ్యవస్థలలో విస్తృతమైన అవినీతి పాతుకుపోయింది. రాజ్యం లో క్షీణిస్తున్న న్యాయ వ్యవస్థను సంస్కరించడానికి, రాజమాత షఘాబ్ తన అత్యంత విశ్వసనీయ మరియు నమ్మకమైన సహచరురాలైన థుమల్‌ను మజాలిమ్ కోర్టుకు ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా నియమించింది. ఈ పదవి, ఆధునిక కాలపు న్యాయశాఖ మంత్రి మరియు ప్రధాన న్యాయమూర్తి పాత్రలతో పోల్చదగినది.

మజాలిమ్ న్యాయస్థానాలు ప్రధానంగా ఖలీఫా లేదా రాజ్యంచే నిర్వహించబడేవి. షరియా యొక్క సాధారణ సూత్రాలతో పాటు, ఈ న్యాయస్థానాలు రాజ్య పరిపాలనా చట్టాలు మరియు నిష్పక్షపాత, మానవతా న్యాయ సూత్రాల ఆధారంగా ప్రధానమైన మరియు సంక్లిష్టమైన కేసులను విచారించేవి.

ధుమల్ అల్-ఖహ్రామన్ ప్రధాన న్యాయమూర్తి అయిన వెంటనే, కోర్టు పిటిషన్ ఫీజులను దాదాపు పూర్తిగా రద్దు చేశారు లేదా వాటిని చాలా నామమాత్రపు మొత్తానికి తగ్గించారు.

ప్రఖ్యాత అరబ్ చరిత్రకారుడు అల్-తబరీ ఇలా వ్రాశారు:"ధుమల్ తన విధులను ఎంత అద్భుతంగా నిర్వర్తించారంటే, ఆమె బాగ్దాద్ ప్రజలలో అత్యంత ప్రజాదరణ పొంది, న్యాయానికి రక్షకురాలిగా పరిగణించబడ్డారు."

అబ్బాసిద్ కాలంలో, పలువురు ప్రాంతీయ గవర్నర్లు మరియు ఇతర ఉన్నత అధికారులు అవినీతి కి పాల్పడేవారు మరియు  ఖలీఫా బంధువులు, శక్తివంతమైన సైనిక కమాండర్లు మరియు ధనవంతులైన ఆస్థానీయులు పేద మరియు బలహీన కుటుంబాలకు చెందిన భూములను, తోటలను అక్రమంగా ఆక్రమించుకోవడం జరిగేది.  వారిపై ఫిర్యాదులు థుమల్ దర్బారుకు చేరినప్పుడు, ధుమాల్ అవినీతి అధికారులను వారి పదవుల నుండి తొలగించమని ఆదేశించడమే కాకుండా, వారు అక్రమంగా వసూలు చేసిన డబ్బును, ఆస్తిని  బాధితులకు తిరిగి అందేలా చూస్తూ, దానిని తిరిగి చెల్లించమని కూడా ఆదేశించేవారు.

ప్రఖ్యాత చరిత్రకారుడు ఇబ్న్ అల్-జౌజీ ప్రకారం,“థుమల్ స్వయంగా వినతిపత్రాల చట్టపరమైన యోగ్యతలను పరిశీలించేవారు. రాజరికపు ఒత్తిడికి లొంగకుండా శాసనాన్ని జారీ చేసి,భూమి దాని నిజమైన యజమానులకు తిరిగి అందేలా చూసేవారు”.

రాజమాత షఘాబ్ స్వయంగా థుమాల్‌ను ప్రశంసిస్తూ ఇలా అన్నారు:"రాజ్య  పరిపాలనా, ప్రజా వ్యవహారాలను, న్యాయ వ్యవస్థను థుమాల్ ఉత్తమంగా నిర్వహించగలరు."

ప్రఖ్యాత చరిత్రకారుడు అల్-తబరీ ఇలా రాశారు:" ఇస్లామిక్ చరిత్రలో మజాలిమ్ న్యాయస్థానాల అత్యుత్తమ  అధిపతిగా ధుమాల్ కన్పిస్తారు, థుమాల్ తన సామర్థ్యంతో ప్రజల కేసులను నిష్పక్షపాతంగా, వివేకంతో పరిష్కరించేవారు."

ఆధునిక ఇస్లామిక్ పండితులు ఇలా నమ్ముతారు:" ఇస్లామిక్  స్వర్ణయుగంలో మహిళలు అత్యున్నత న్యాయాధికారాన్ని కలిగి ఉన్నారనడానికి థుమాల్ జీవితమే బలమైన సాక్ష్యం. "

థుమల్ క్రీ.శ. 918 నుండి 929 వరకు, సుమారు 11 సంవత్సరాల పాటు మజాలిమ్ దర్బారుకు ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా పనిచేశారు.

క్రీ.శ. 929లో, థుమల్ సహజ కారణాలతో మరణించారు. థుమల్ మరణం రాజమాత షఘాబ్‌కు పూడ్చలేని నష్టాన్ని కలిగించింది; షఘాబ్ వ్యక్తిగతంగా మరియు రాజకీయంగా దెబ్బతిన్నారు.

ఒక సాధారణ నేపథ్యం నుండి సామ్రాజ్యంలో అత్యున్నత న్యాయ పదవికి థుమల్ అల్-ఖహ్రామన్ ఎదగడం మధ్యయుగ చరిత్రలో అత్యంత అసాధారణ సంఘటనలలో ఒకటిగా నిలిచిపోయింది

మదరసా అలియా నుండి అలియా విశ్వవిద్యాలయం వరకు Madarsaa aliya to alia university

 

 

ఒకప్పుడు మదరసా అలియా మరియు  మహమ్మదీయ కళాశాలగా పిలువబడిన అలియా విశ్వవిద్యాలయం, భారత ఉపఖండంలో ఆధునిక విద్యను ప్రవేశపెట్టిన మొట్టమొదటి విద్యాసంస్థ,  దాని చరిత్రను క్లుప్తంగా పరిశీలిద్దాం.

1765లో, కోల్‌కతాను ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ స్వాధీనం చేసుకుంది. ఈ ఆక్రమణ కోల్‌కతాలోని ముస్లింలను తీవ్రంగా కలవరపరిచింది. తమ పురోగతికి విద్య చాలా అవసరమని ముస్లిములు భావించారు. ముస్లిములు ఒక విద్యాసంస్థను తెరవాలనుకున్నారు, కానీ నిధుల కొరత ఉండేది. కోల్‌కతాలోని ముస్లింలు పేదవారు కావడంతో, వారు సొంతంగా ఏ విద్యాసంస్థనూ తెరవలేకపోయారు. ముస్లిములు ఈ విషయాన్ని అప్పటి పండితుడు, మౌల్వీ మదన్ అని పిలువబడే ముల్లా ముజుద్దీన్‌తో చర్చించారు. ఆ తర్వాత, మౌల్వీ మదన్‌తో పాటు ఒక ప్రతినిధి బృందం గవర్నర్ జనరల్ వారెన్ హేస్టింగ్స్‌ను కలిసింది.వారెన్ హేస్టింగ్స్‌వెంటనే ఆ ప్రతినిధి బృందం అభ్యర్థనను అంగీకరించారు.

1780 అక్టోబర్ లో వారెన్ హేస్టింగ్స్‌ సహాయంతో మదరసా ఆలియా కోల్‌కతాలోని బౌ బజార్ (సీల్దా సమీపంలో) కలకత్తా మదర్సాగా స్థాపించబడింది.

మదరసా అలియా/ మహమ్మదీయ కళాశాల స్థాపన ఉద్దేశం:

 బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీలో పరిపాలనా మరియు న్యాయపరమైన పాత్రలకు ముస్లిం విద్యార్థులను అర్హులుగా చేయడానికి, వారికి అరబిక్, పర్షియన్ మరియు ఇస్లామిక్ చట్టాలలో శిక్షణ ఇవ్వడానికి ఇది స్థాపించబడింది. కొన్ని సంవత్సరాలలోనే, జ్యామితి, ఖగోళశాస్త్రం మరియు అంకగణితం వంటి లౌకిక విషయాలు చేర్చబడ్డాయి.

మొదట్లో, అద్దె ఇంట్లో చదువులు ప్రారంభమయ్యాయి. ఆ తర్వాత, గవర్నర్ జనరల్ వారెన్ హేస్టింగ్స్‌ మదరసా కోసం ఒక పెద్ద స్థలాన్ని కొనుగోలు చేసి, ఒక అద్భుతమైన భవనాన్ని నిర్మించారు. ప్రారంభంలో, మదరసా యొక్క నెలవారీ ఖర్చులు 650 రూపాయలు ఉండేవి.

బ్రిటిష్ వారు 1819లో మదరసాను స్వాధీనం చేసుకుని, ఒక ఆంగ్లేయుడిని దాని కార్యదర్శిగా నియమించారు. 1820లలో వెల్లెస్లీ స్క్వేర్ (హాజీ మహమ్మద్ మోసిన్ స్క్వేర్)లోని తన ప్రముఖ ప్రాంగణానికి మదరసా తరలించబడింది మరియు దానిలో ఆంగ్ల విద్య కూడా ప్రవేశ పెట్టబడింది. మదర్సా నుండి పట్టభద్రులైన వారికి మంచి ఉద్యోగాలు లభించాయి. వారికి స్కాలర్‌షిప్‌లు అందాయి.

1837లో, లార్డ్ మెకాలే తన విద్యా విధానాన్ని అమలు చేశారు. అధికార భాషను పర్షియన్ నుండి ఇంగ్లీషుకు మార్చారు. దీని తరువాత, బ్రిటిష్ వారు మదర్సాపై ఆసక్తి కోల్పోయారు కానీ మదర్సా తన కార్యకలాపాలను కొనసాగించింది.

దేశ విభజనతో, మదర్సా అలియా కూడా విభజించబడింది. దానిలోని ఒక భాగాన్ని ఢాకాకు తరలించారు. కోల్‌కతా భాగం ఆర్థిక సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కొంది.

చివరగా, 1949లో, కేంద్ర విద్యాశాఖ మంత్రి మౌలానా అబుల్ కలాం ఆజాద్ మదర్సాపై దృష్టి సారించి, ఆర్థిక సహాయం అందించారు మరియు ఆ కాలంలో చాలా సమర్థుడైన మౌలానా సయ్యద్ అహ్మద్ అక్బరాబాదీని దాని ప్రిన్సిపాల్‌గా నియమించారు.

2006లో, బెంగాల్‌లోని ముస్లింలు దేశవ్యాప్తంగా విద్యలో వెనుకబడి ఉన్నారని పేర్కొంటూ సచార్ కమిటీ నివేదిక విడుదలైంది. దీనికిగాను బెంగాల్ లోని వామపక్ష ప్రభుత్వం తీవ్ర విమర్శలకు గురైంది. సాంప్రదాయ వేదాంతశాస్త్రంతో పాటు ఆధునిక సాంకేతిక మరియు వృత్తి విద్యను విస్తరించడానికి, పశ్చిమ బెంగాల్ ప్రభుత్వం 2007 అలియా విశ్వవిద్యాలయ చట్టం ద్వారా శతాబ్దాల నాటి సంస్థను అలియా విశ్వవిద్యాలయంగా ఉన్నతీకరించింది. 2007లో విశ్వవిద్యాలయ హోదాను కల్పించే బిల్లు బెంగాల్ శాసనసభలో ఆమోదం పొందగా,.2008–09 విద్యా సంవత్సరంలో చారిత్రాత్మక మదర్సా పూర్తి స్థాయి, స్వయంప్రతిపత్తి గల రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయంగా  ఆలియా విశ్వవిద్యాలయం ఉన్నతీకరించబడింది

మమతా బెనర్జీ ప్రభుత్వం ఈ విశ్వవిద్యాలయం కోసం ఎన్నో కొత్త క్యాంపస్‌లను నిర్మించి, ఎంతో కృషి చేసింది

నేటి ఆలియా విశ్వవిద్యాలయం

నేడు, ఆలియా విశ్వవిద్యాలయం బహుళ సమకాలీన క్యాంపస్‌లలో విస్తృత శ్రేణి సాంకేతిక మరియు సాధారణ కార్యక్రమాలను అందించే ఆధునిక మైనారిటీ విద్యా సంస్థగా పనిచేస్తోంది:

ఆలియా విశ్వవిద్యాలయం -ప్రస్తుత స్థితి:

పశ్చిమ బెంగాల్, మైనారిటీ వ్యవహారాలు మరియు మదర్సా విద్య విభాగం కింద స్వయంప్రతిపత్తి గల రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయం.

ఆలియా విశ్వవిద్యాలయం క్యాంపస్‌లు:

ప్రధాన క్యాంపస్: న్యూ టౌన్ క్యాంపస్, కోల్‌కతా (ఇంజనీరింగ్, టెక్నాలజీ మరియు ప్రాథమిక శాస్త్రాలపై దృష్టి పెడుతుంది).

ఇతర క్యాంపస్‌లు: పార్క్ సర్కస్ (హ్యుమానిటీస్, నర్సింగ్, మరియు సోషల్ సైన్సెస్) మరియు తల్తలా/హాజీ మహమ్మద్ మోసిన్ స్క్వేర్ (చారిత్రాత్మక అసలు భవనం, ఇప్పుడు ఇస్లామిక్ స్టడీస్ మరియు అరబిక్‌పై దృష్టి సారిస్తోంది).

 

ప్రధాన విభాగాలు: ఇంజనీరింగ్ (సివిల్, సీఎస్ఈ, మెకానికల్, ఈసీఈ, ఈఈ), మేనేజ్‌మెంట్, సైన్సెస్, అరబిక్ & ఇస్లామిక్ స్టడీస్, నర్సింగ్, మరియు ఎడ్యుకేషన్.