1857 స్వాతంత్ర్య యుద్ధం ఎందుకు విఫలమైంది?

 

·

1857 స్వాతంత్ర్య యుద్ధం ఎందుకు విఫలమైంది? ఈ ప్రశ్నపై ఇప్పటికే చర్చలు జరిగాయి, ఇంకా చర్చకు ఆస్కారం ఉంది.

1857 స్వాతంత్ర్య యుద్ధం అధికారికంగా 1857 మే 10న మీరట్ నగరం నుండి ప్రారంభమైంది.ఆ తర్వాత, ఈ యుద్ధం 2 సంవత్సరాల, 2 నెలల, ఒక వారం పాటు కొనసాగింది.

భారత ముజాహిదీన్లు బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యాన్ని అంతం చేయడానికి గొప్ప ఉత్సాహంతో ముందుకు వచ్చారు మరియు కొన్ని రోజుల పాటు తాత్కాలిక విజయాన్ని కూడా వారు సాధించారు, ఆ తర్వాత ఎదురైన ఘోర పరాజయంతో ఈ దేశo మరో తొంభై సంవత్సరాల పాటు బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యానికి బానిసగా మారింది.

1857 స్వాతంత్ర్య యుద్ధం జరిగినప్పుడు, దేశాన్ని ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ పరిపాలిస్తోంది, దీనిని కంపెనీ ప్రభుత్వం అని పిలిచేవారు.ఈ యుద్ధం తర్వాత, కంపెనీ ప్రభుత్వం అంతమైంది మరియు మన దేశం నేరుగా క్వీన్ విక్టోరియాకు బానిసగా మారింది.

1857 స్వాతంత్ర్య యుద్ధ వైఫల్యం కథను రాయవచ్చు మరియు ఈ యుద్ధ వైఫల్యం నుండి భారతీయులందరూ ఒక గుణపాఠం నేర్చుకోవాలి. కానీ ముఖ్యంగా భారతదేశంలోని ముస్లింలకు ఇది చాలా చారిత్రకమైన మరియు ముఖ్యమైన గుణపాఠం, ఎందుకంటే ఈ యుద్ధంలో ముస్లింలు ప్రధాన పాత్ర పోషించారు. అందువల్ల, ఓటమి తరువాత, వారు బ్రిటిష్ వారి ప్రతీకారానికి అతిపెద్ద మరియు అత్యంత భయంకరమైన లక్ష్యంగా మారారు.

 బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యం తన ప్రతీకార స్ఫూర్తితో భారతదేశంలోని ముస్లింలను అధికార సింహాసనం నుండి వెనుకబాటుతనం, విధ్వంసం మరియు నాశనం కు నెట్టివేసిన తీరు యొక్క పర్యవసానాలను మన తరాలు ఇప్పటికీ అనుభవిస్తున్నాయి. ఈ విషయంపై మరోసారి ఆలోచించాల్సిన అవసరం ఉంది.

1857 స్వాతంత్ర్య యుద్ధంలో మన వైఫల్యానికి కారణాలు ఏమిటి? సాధారణంగా చాలా చెప్పవచ్చు, ఈ విషయంపై పుస్తకాలు కూడా రాశారు, కానీ క్లుప్తంగా కొన్ని విషయాలు చెప్పవచ్చు. మొదటిది: ఈ యుద్ధం ఎటువంటి పక్కా ప్రణాళిక లేకుండా, కేవలం ఉత్సాహంతో జరిగింది. రెండవది: ఈ స్వాతంత్ర్య యుద్ధానికి మంచి నాయకత్వం లేదు.

1857 స్వాతంత్ర్య యుద్ధంలో ఓటమికి గల కారణాలను ఈ క్రింది విధంగా కూడా వర్గీకరించారు:

(1) పరిపాలనా కారణాలు:

(2) సైనిక కారణాలు:

(3) రాజకీయ కారణాలు:

ఈ యుద్ధ వైఫల్యానికి గల పరిపాలనా కారణాలను పరిశీలించినప్పుడు, ఈ క్రింది అంశాలు వెలుగులోకి వస్తాయి:

(1) ప్రణాళిక, సమాచార మార్పిడి మరియు సమన్వయం లేకపోవడం;

మొదటి స్వాతంత్ర్య యుద్ధం విఫలమవడానికి గల ప్రధాన కారణాలలో ఒకటి, ఈ యుద్ధం ఎటువంటి ప్రణాళిక లేకుండా జరగడమేనని నిపుణులు అంటున్నారు. తిరుగుబాటుదారుల మధ్య సమన్వయం మరియు సమాచార మార్పిడి లోపించింది. తిరుగుబాటుదారులు అనేక బృందాలుగా విడిపోయి, ప్రతి బృందం మరొకదానికి వ్యతిరేక దిశలో పయనించాయి. తిరుగుబాటుదారుల మధ్య సమన్వయం కూడా లేదు.

ఇది కాకుండా, తిరుగుబాటుదారులకు సైనిక నాయకత్వం కూడా కొరవడిందని నిపుణులు అంటున్నారు.తిరుగుబాటుదారులకు నానా సాహెబ్ ఫర్నవిస్, తాత్యా తోపే, ఝాన్సీ రాణి, కన్వర్ సింగ్ మొదలైన వారి సైనిక నాయకత్వం ఉంది,

కానీ వారి ప్రత్యర్థులైన బ్రిటిష్ సైనిక నాయకత్వంలో ఉన్న నాయకత్వ స్థాయి; ఈ తిరుగుబాటు సేనాధిపతులకు దానిని ఎదుర్కొనే పూర్తి సామర్థ్యం, ​​శక్తి లేవని కొందరు నిష్పాక్షిక పరిశోధకుల అభిప్రాయం.

చరిత్రకారులు ప్రస్తావించే అత్యంత ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే,

ఈ స్వాతంత్ర్య యుద్ధపు ఖైద్-ఎ-ఆజం బలహీనుడు. ఈ స్వాతంత్ర్య యుద్ధపు కేంద్ర నాయకత్వం కూడా అనుకూలంగా లేదు.

1857 నాటి ఈ యుద్ధం మొదట ఒక నిప్పురవ్వ రూపంలో ప్రారంభమైంది.1857 ఫిబ్రవరి 26న, ఢిల్లీకి దూరంగా కలకత్తాలోని బ్యారక్‌పూర్‌లో, రైఫిల్‌లో లోడ్ చేయడానికి ముందు పళ్లతో తెరవాల్సిన తూటాలకు పంది, ఆవు కొవ్వు పూశారనే అనుమానం ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ సైన్యంలోని స్థానిక పదాతిదళంలో వ్యాపించింది. దాంతో సైనికులు ఆ తూటాలను కాల్చడానికి నిరాకరించారు.

ఇక్కడ ఇంకో విషయం కూడా అర్థం చేసుకోవాలి, మొదటి స్వాతంత్ర్య యుద్ధపు ఈ నిప్పురవ్వ దేశభక్తి స్ఫూర్తితో కాకుండా, మత ఛాందసవాద స్ఫూర్తితో ప్రారంభమైంది. కంపెనీలో పనిచేస్తున్న సైనికులకు దేశం పట్ల భక్తి లేదు, మతం పట్ల భక్తి ఉంది. ఎందుకంటే వారు అధికారిక ఆదేశాలను పాటించడానికి నిరాకరించారు.

అందువల్ల, దేశభక్తి అని పిలవబడే స్వాతంత్ర్య యుద్ధానికి పునాది దేశం పట్ల భక్తితో కాకుండా, మతం పట్ల భక్తితో మొదలై, ఆ తర్వాత దేశభక్తి మార్గంలోకి మళ్లింది.

1857 ఫిబ్రవరి 26న వ్యాపించిన అశాంతి ఫలితంగా, సుమారు ఒక నెల తర్వాత, బెంగాల్‌లోని బ్యారక్‌పూర్, కలకత్తాలో, మంగళ్ పాండే అనే సైనికుడు తన కంపెనీకి చెందిన ఇద్దరు బ్రిటిష్ అధికారులపై దాడి చేసి గాయపరిచాడు.1857 ఏప్రిల్ 8న, మంగళ్ పాండేను ఉరితీశారు. ఆ నిప్పురవ్వ అగ్నిగా మారడం మొదలైంది.

1857 మే 10న, మీరట్‌లో అధికారికంగా యుద్ధ ప్రకటన చేశారు. ఈ సమయంలో, ఊహించని సంఘటనలు జరుగుతూనే ఉన్నాయి.

1857వ సంవత్సరం, మే 13న, ఒక్క నాయకుడు కూడా లేని తిరుగుబాటుదారులు,ఒక కోటకు మాత్రమే పరిమితమైన సామ్రాజ్యాన్ని కలిగి, ఎంతో కష్టంతో జీవనోపాధి పొందుతున్న మొఘల్ చక్రవర్తి బహదూర్ షా జఫర్‌ను తమ ఖైద్-ఎ-ఆజమ్‌గా మరియు ప్రధాన సేనాపతిగా గుర్తించి, అతడిని భారతదేశ చక్రవర్తిగా కూడా ప్రకటించారు.

అయినప్పటికీ, అతడు దీనికి సిద్ధంగా బహదూర్ షా జఫర్‌ లేడు.

ఈ స్వాతంత్ర్య పోరాటంలో ఉన్న ఇతర నాయకులందరికీ వేర్వేరు లక్ష్యాలు, బ్రిటిష్ వారికి వ్యతిరేకంగా వేర్వేరు సమస్యలు ఉండేవి.

బ్రిటిష్ వారికి వ్యతిరేకంగా జరిగిన ఈ యుద్ధ సమయంలో వారందరికీ ఒకే, ఉమ్మడి మరియు ఐక్య లక్ష్యం లేదు.

ఈ స్వాతంత్ర్య పోరాటానికి గల సైనిక కారణాల విషయానికొస్తే: నిస్సందేహంగా, తిరుగుబాటుదారులు ఆవేశంతో, ఉత్సాహంతో మరియు పట్టుదలతో నిండి ఉన్నారు.వారు మరణానికి భయపడలేదు, బ్రిటిష్ సైన్యంతో పోరాడటానికి సిద్ధంగా ఉన్నారు.

కానీ, బ్రిటిష్ సైన్యం వద్ద ఉన్నటువంటి ఆధునిక ఆయుధాలు, వారి వద్ద ఉన్న ఆధునిక సైనిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానం స్వాతంత్ర్య సమరయోధులకు అందుబాటులో లేవు. ఐరోపా సైనికులు అత్యంత ఆధునిక ఎన్‌ఫీల్డ్ రైఫిళ్లతో ఆయుధాలు ధరించి ఉండగా, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుల వద్ద సాధారణంగా కత్తులు మాత్రమే ఉండేవి.

కత్తులతో రైఫిళ్లతో పోటీ పడటం ఎంతవరకు సాధ్యమైంది?ముజాహిదీన్‌లకు సరఫరాలు కూడా పరిమితంగా ఉండేవి, మరియు వారి సమాచార, సంప్రదింపుల మార్గాలు కూడా పరిమితంగా ఉండేవి.

బ్రిటిష్ సైన్యానికి ఫిరంగి, మందుగుండు సామగ్రి, గన్‌పౌడర్ మరియు సైనిక సరఫరాల కొరత ఏమాత్రం లేదు. వారికి మెరుగైన రవాణా మరియు సమాచార వ్యవస్థ ఉండేది. వారికి రైల్వేలు మరియు టెలిగ్రాఫ్ సౌకర్యం కూడా ఉండేది. ఈ ఆధునిక వ్యవస్థే ఈ యుద్ధంలో ఒక ప్రాథమిక వ్యత్యాసంగా నిరూపించబడింది.

రాజకీయ కారణాల విషయానికొస్తే;

తిరుగుబాటుకు సిద్ధంగా ఉన్న కంపెనీ ప్రభుత్వ సైనికులు, మొఘల్ చక్రవర్తి బహదూర్ షా జఫర్‌ను తమ నాయకుడిగా మరియు భారతదేశ సుల్తాన్‌గా ప్రకటించుకున్నారని చెబుతారు. అది ఒక ఘోరమైన రాజకీయ తప్పిదం.

ఈ కారణంగా, బ్రిటిష్ విశ్వవిద్యాలయ మరియు కళాశాలల వ్యవస్థలో విద్యనభ్యసించిన చాలా మంది రాజులు, మహారాజులు, నవాబులు, పెద్ద భూస్వాములు మరియు ఉన్నత వర్గాల వారు ఈ యుద్ధంలో చేరలేదు.అంతేకాకుండా, వారిలో చాలా మంది కంపెనీ ప్రభుత్వానికి విధేయులుగా మారారు.

ఉత్సాహంలో, ఏ విధమైన సామాన్య జ్ఞానం లేకుండా, ఐక్య లక్ష్యం లేకుండా, సమర్థవంతమైన నాయకత్వం లేకుండా, మంచి ప్రణాళిక లేకుండా, మరియు శత్రువు యొక్క బలాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకోకుండా ఏదైనా దండయాత్ర లేదా యుద్ధం ప్రారంభిస్తే, దాని ఫలితం ఇదే.  ఈ పాఠం 1857 యుద్ధంలో కనిపిస్తుంది..